gnocchi - kluski

najczesciej spotykane formy klusek

Gnocchi, wloskie kopytka-podstawowy przepis

Przepis na gnocchi nie odbiega od przepisu na polskie kopytka; roznica jest w sposobie ich serwowanie. Wloskie gnocchi sa mniejsze, czasami bardzo drobne i wowczas sa nazywane "gnocchetti". Do ziemnianego ciasta czasami dodaje sie dyni lub szpinaku. 

Slowo "gnocco" w jezyku wloskim oznacza "klusek" ale rowniez osobe naiwna, latwowierna, glupkowata. "Gnocca" czyli "kluska" to dosyc wulgarne wyrazenie o atrakcyjnej osobie plci zenskiej lub.......rubaszna nazwa zenskiej czesci anatomicznej (wasza intuicja podpowie wam ktorej).

Wracajac do tradycji kulinarnych, w dziecinstwie w Polsce zajadalam sie kopytkami z twarogiem i cukrem, maslem i cukrem albo ze skwarkami. Takie doprawianie kopytek, moze z wyjatkiem skwarek, jest we Wloszech nie do pomyslenia poniewaz slodki smak kojarzy sie tylko i wylacznie z deserem i nigdy z pierwszym czy drugim daniem. Jednym z nielicznych wyjatkow sa slodkawe tortelli (duze kwadratowe pierozki) pochodzace z Mantui, faszerowanych dynia, rozdrobnionymi i slodkimi ciasteczkami amaretti (migdalowe), serwowane z maslem, szalwia  z dynia i galka muszkatolowa. Innym wyjatkiem gdzie slodkie i slone ida w parze to niektore przepisy na potrawy z ryb gdzie przewidziane jest uzycie rodzynek i orzeszkow piniowych.

W sklepach gnocchi sprzedawane sa w 500 gramowych opakowaniach i sa to porcje na 2 osoby. 

Przepis na gnocchi

skladniki na 4 osoby

800 g maczystych ziemniakow (nie mlode poniewaz sa zbyt wodniste)
220 g maki pszennej
1 jajko
lyzeczka soli

Gotujemy ziemniaki, przeciskamy przez przeciskarke lub tluczemy; nie miksujemy bo stana sie kleiste. Zostawiamy do wystygniecia. Zarabiamy ciasto dodajac pozostale skladniki.  Mase wykładamy na posypana maka stolnice i dzielimy na dwie czesci. Z kazdej znich robimy dlugie walki, które kroimy na male kawalki. Formujemy kluski, wyciskajac na kazdej wzorek brzuszkiem widelca. Gotujemy partiami w duzym garnku z wrzaca osolona woda tak długo, az wypłyna na powierzchnie. 

Podajemy z wybranym sosem na przyklad zielone PESTO GENOVESE. Sosami di wloskich kopytem mozemy doprawiac rowniez makarony.

W zaleznosci od regionu Włoch przepis na gnocchi moze sie zmieniac i tak na przyklad w regionie Lacjum a szczegolnie w Rzymie charakterystyczne sa gnocchi alla romana czyli po rzymsku; sa przyrzadzane z semoliny (pszenica durum) i podawane w formie zapiekanki. 

sosy do klusek gnocchi

Sosy te mozna wykorzystac rowniez do makaronow


Sos grzybowy ze smietana


Składniki na 4 osoby (na 1 kg klusek)

500 g grzybow (mieszanych, borowikow, pieczarek)
250 ml smietany
50 g parmigiano regiano - ser suchy i starty (jako alternatywa grana padano lub, ostatecznie, szwajcarski sbrinz)
1 zabek czosnku
2 lyzki oliwy z oliwek
sol i pieprz

Grzyby myjemy i kroimy w grube plastry. Czosnek podsmazamy na oliwie, dodajemy grzyby, doprawiamy sola i pieprzem. Dusimy az do miekkosci grzybow. Dodajemy smietane i dusimy jeszcze przez kilka minut. Ugotowane gnocchi przenosimy na patelnie z sosem i delikatnie mieszamy. Posypujemy tartym serem, mieszamy i nakladamy na talerze. Ser ma sie rozpuscic w sosie.

Kremowy sos z serem gorgonzola


Skladniki na 4 osoby
1 kg klusek gnocchi
1 cebula
2 lyzki oliwy z oliwek
60 ml bulionu warzywnego
90 g sera gorgonzola
1 lyzka mleka
sol i pieprz
galka muszkatolowa
50 g parmigiano regiano  (jako alternatywa grana padano lub, ostatecznie, szwajcarski sbrinz)

Podsmazamy na oliwie drobno posiekana cebule, dodajemy bulion i chwile dusimy az do miekkosci cebuli. Dodjemy pokrojony w kostki ser gorgonzola i mleko i mieszamy az do uzyskania kremu. Doprawiamy sola, pieprzem i galka. Odcedzone gnocchi przenosimy na patelnie i mieszamy z sosem. Posypujemy tartym serem i ponownie mieszamy. Nakladamy porcje na talerze.

Gnocchi z pomidorami i bazylią


Składniki na 4 osoby (na 1 kg klusek)

 500 g pomidorow w puszcze pelati lub 1 kg pomidorow swiezych san marzano
 1 cebula
marchewka
4 łyzki tartego parmigiano regiano (opcjonalnie)
2 lyzki oliwy
sól
1/2 peczka bazylii
oliwa z oliwek

Cebule i marchewke siekamy i podsmazamy na oliwie. Dodajemy pomidory z puszki rozdrobnione widelcem lub surowe, obrane, pokrojone w kostke. Dodajemy  kilka listkow bazylii i dusimy przez 5 minut w przypadku pomidorow pelati i 15 minut w przypadku swiezych pomidorow. Doprawiamy sola. Odcedzone gnocchi mieszamy z sosem, posypujemy parmigiano, mieszamy i nakladamy na talerze. Dekorujemy listkami bazylii.  

Maslo i szalwia (moje ulubione)


Skladniki na 4 osoby (1 kg klusek)

maslo
peczek szalwii

Rozpuszczamy maslo na patelni, dodajemy listki szalwii i delikatnie podsmazamy. Dodajemy odcedzone gnocchi, delikatnie mieszamy i serwujemy dekorujac kazda porcje 2 listkami szalwii. 

Krem z cukini do gnocchi


Skladniki na 4 osoby (1 kg klusek)

500 g cukin
50 g sera parmigiano reggiano (opcjonalnie)
1 zabek czosnku
100 ml mleka
1/2 szklanki wody
3 lyzki oliwy z oliwek
peczek pietruszki
sol i pieprz 

Podsmazamy czosnek na oliwie, dodajemy pokrojone w kostke cukinie, smazymy przez 2 minuty. Dodajemy pietruszke, sol, pieprz i wode. Dusimy przez 10 minut na malym ogniu. Usuwamy czosnek i reszte miksujemy. Dodajemy mleko i gotujemy przez 4-5 minut. Mieszamy z kluskami i, ewentualnie, doprawiamy tartym serem.

Gnocchi alla sorrentina czyli zapiekanka z wloskich kopytek


To danie, bardzo popularne na poludniu Wloch a jeszcze bardziej za granica, jadlam nie we Wloszech, ale w malej restauracyjce na Dlugim Targu w Gdansku.

Skladniki na 4 osoby (na 1 kg klusek)
250 g mozzarelli
parmigiano reggiano 60 g
pulpa pomidorowa 400 g
bazylia
sol
oliwa z oliwek
zabek czosnku
Mozzarelle kroimy w kostki, kladziemy na sitku i obciazamy aby odciekla. Podsmazamy zabek czosnku, dodajemy pulpe pomidorowa i kilka listkow bazylii. Jest to jeden z niewielu przepisow, gdzie, ze wzgledu na otrzymanie bardziej wyrazistego smaku, polecana jest pulpa a nie pomidory pelati. Puple dusimy kilka minut. Odcedzamy gnocchi i mieszamy je z pomidorowym sosem. Glebokie ceramiczne lub szklane naczynie smarujemy maslem i kladziemy pierwsza warstwe klusek z pomidorami, posypujemy mozzarella, kawaleczkami listkow bazylii i czescia parmigiano. Ukladamy nastepna warstwa. Na koniec posypujemy reszta parmigiano. Zapiekamy przez 20 minut w temperaturze 180 stopni. Serwujemyw na naczyniu w ktorym zapiekalismy. To danie mozemy przygotowac rowniez a malych pojedynczych zaroodpornych miseczkach ktore podajemy na stol. 

tortino di patate - torcik ziemniaczany

Z gotowanych ziemniakow mozemy przygotowacnie tylko smaczne gnocchi ale rowniez ziemniaczany torcik ktory usmazymy na patelni lub upieczemy w piekarniku.

gotowane ziemniaki moga byz inspiracja nie tylko do zrobienia kopytek ale rowniez to tego torciku ktory mozemy nadziac w/g wlasnej fantazji.


Skladniki na 4 osoby na patelnie o srednicy 24 cm

700 g ziemniakow

1 jajko

120 g szynki lub salami w plastrach

200 g sera scamorza lub innego na przyklad edam w plastrach

4 lyzki tartej bulki

oliwa z oliwek

sol 

Ziemniaki gotujemy w mundurkach, obieramy i tluczemy. Do lekko przestudzonej ziemniaczanej masy dodajemy jajko, tarty ser, tarta bulke, lyzke oliwy z oliwek i doprawiamy sola. Dzielimy mase na 2 czesci. Patelnie smarujemy oliwa i wykladamy na nia jedna czesc ziemniaczanej masy. Przyciskamy i wyrownujemy widelcem. Pokrywamy powierzchnie plastrami szynki i sera i przykrywamy pozostala czescia ziemniaczanej masy. Smazymy pod przykryciem 7-8 minut. Przewracamy torcik na druga strone za pomoca talerza. Podsmazamy przez nastepne 7-8 minut. Serwujemy goracy.

Do pieczenia w piekarniku, forme nalezy wysmarowac i wysypac tarta bulka. Pieczemy przez 15 minut w temperaturze 180 stopni.